Zorg schrijft meer dan ze leest
Kennis in de zorg wordt ingericht om te lezen: handboeken, intranetten, een zoekveld. Maar sinds juni schrijven zorgmedewerkers meer met Inora dan ze ermee opzoeken, en wie blijft, schrijft. Het verslag van een dienst is de grootste bron van nieuwe kennis die een zorgorganisatie heeft. Een kennissysteem voor de zorg begint daar.
Geschreven door
Medeoprichter, AI-systemen en product
Beschouwing4 min leestijd
Ik ontwierp het zoeksysteem van Inora. Het vindt de passage in het protocol, weegt de bronnen tegen elkaar en markeert de bron in het antwoord. We maken het elke week beter. Maar het is niet waar de meeste kennis in een zorgorganisatie heen gaat.
Gebouwd om te lezen
Bijna alles wat een zorgorganisatie aan kennis inricht, is gebouwd om te lezen. Het kwaliteitshandboek. Het intranet met de protocollen. De e-learning. Het zoekveld. De gedachte erachter is steeds dezelfde: de kennis staat ergens bovenin, en de zorgmedewerker moet haar kunnen vinden.
Dat klopt, maar het is de kleinste helft. Elke dienst schrijft. Verzorgenden schrijven de rapportage van de mensen voor wie ze zorgden, een verpleegkundige de overdracht voor de volgende dienst, een coördinator de mail aan een familie, een therapeut het verslag voor het overleg. Wie in de verpleging, verzorging en thuiszorg met cliënten werkt, besteedt ruim een uur per dienst aan verslaglegging.
Wat in het handboek staat, schrijven een paar mensen, eens in de paar jaar. Wat in het dossier staat, schrijven alle zorgmedewerkers, elke dienst.
Wat het gebruik liet zien
Inora begon als iets om in op te zoeken. Tel je alle gesprekken van alle gebruikers, dan schreven zorgmedewerkers in juni 2026 voor het eerst meer met Inora dan ze ermee opzochten: 42 van elke 100 gesprekken waren schrijven, 36 opzoeken. In juli was schrijven 48 van elke 100, in augustus 44.
Wie komt, komt met een vraag. Over dezelfde gesprekken geteld: van de eerste gesprekken die iemand met Inora voert, is 47% opzoeken en 18% schrijven. Wie blijft, schrijft. Vanaf iemands eenendertigste gesprek is 49 van elke 100 schrijven.
Wie terugkomt, schrijft
- schrijven
- opzoeken
Op 1 dag
Op 2 tot 4 dagen
Op 5 tot 19 dagen
Op 20 dagen of meer
In Zuid-Limburg werd Inora voor de zorgmedewerkers van het netwerk vooral een schrijfhulp. Niemand had dat zo bedacht. Zij maakten het ervan, omdat daar het werk zat.
Het verslag is de grootste bron
Een protocol zegt hoe het moet. Een rapportage zegt hoe het ging, bij deze cliënt, in deze dienst. Het eerste schrijft een organisatie eens in de paar jaar. Het tweede schrijft ze elke dienst, en het is het enige wat ze vastlegt van wat er werkelijk gebeurde.
Dat maakt het verslag de grootste bron van nieuwe kennis die een zorgorganisatie heeft. De volgende dienst leest het bij de overdracht. De arts leest het voor de visite. De teamleider leest het als er iets misging, de kwaliteitsadviseur als het vaker misgaat. Wat erin staat, geldt voor al die lezers als wat er gebeurde. Wat er niet in staat, is voor hen niet gebeurd.
Een kennissysteem dat alleen antwoorden geeft, bedient de kleinste stroom. Kennis gaat in een zorgorganisatie twee kanten op, en omhoog gaat het meest.
Wat daaruit volgt
Drie dingen, en wij bouwen Inora erop.
Het schrijven is het werk, niet de bijzaak. Wie de zorg kennis wil geven, begint bij wat zorgmedewerkers schrijven: hun eigen woorden, in de vorm van hun organisatie. De kopjes komen uit het register dat hun kwaliteitsteam bijhoudt, en het taalmodel schrijft alleen wat eronder hoort.
Wat erin komt, dragen de woorden van de zorgmedewerker. Omdat iedereen daarna een rapportage leest als wat er gebeurde, mag een verslag geen feit bevatten dat de zorgmedewerker niet gaf. Een taalmodel vult graag aan wat mooi zou staan: een meting, een handeling, een geruststellende zin. In een dossier wordt dat een feit. Daarom voegt Inora geen feit toe. Voordat de rapportage mee kan, legt Inora elke zin naast de eigen woorden. Dat is een toezegging, geen voorkeur.
Wat openblijft, is ook kennis. Een kopje dat de aantekeningen van zorgmedewerkers niet vullen, komt bij hen terug als wat het protocol nog vraagt, en Inora vult het nooit voor hen in. Blijft hetzelfde kopje in een team keer op keer open, dan zegt dat iets over het protocol of over het werk. Inora telt dat per team, nooit per medewerker, en het gaat naar wie het format beheert. Zo wordt schrijven ook de weg waarlangs een organisatie leert hoe het werk echt gaat.
Waar het begint
Ik blijf het zoeksysteem beter maken. Een verzorgende die om drie uur ’s nachts het protocol zoekt, moet het vinden, met de passage één tik verder. Maar een kennissysteem voor de zorg wordt beoordeeld op wat het doet met de rapportage aan het eind van de dienst: of het de woorden van de verzorgende bewaart, in de vorm van de organisatie, zonder er iets aan toe te voegen.
Zorg schrijft meer dan ze leest. Wie haar kennis wil organiseren, begint bij wat zij schrijft.
Bronnen
- CBS, Bijna een derde werktijd zorg gaat op aan administratie, 18 november 2025.